Sức khỏe

Các bài thuốc chữa bệnh từ hoa sắn dây

Cây sắn dây cho hoa gọi là cát hoa, hay hoa cát căn. Cát căn thuộc họ đậu, sau lập thu thì hoa bắt đầu nở, đó là thời điểm thu hái tốt nhất, bỏ cuống lá, phơi khô, hoa to màu tím nhạt, hoa chưa nở hết là tốt nhất. Cát căn (Cát là sắn, Căn là rễ), vì cây có củ như củ sắn nên gọi cát căn.

hoa san day giai ruou

Cát căn là cây thảo quân. Cây ra hoa vào tháng 9-10. Củ phình dài ra có khi thành khối nặng tới 20kg, ăn được. Nếu trồng vào tháng 3-4 thì hết tháng 11 có thể đào lấy củ, chế biến thành dược liệu. Cây trồng 2 năm thì ra hoa, tháng 5-7 lúc chùm hoa đã có 2/3 hoa nở có thể hái phơi khô. Hoa màu xanh lơ, thơm, xếp thành chùm ở nách, lá bắc có lông.

Hoa cát căn tính mát, vị ngọt, vào kinh tâm, vị, có tác dụng giải độc của rượu, bổ tỳ, điều trị người bệnh uống rượu khiến phủ tạng thương tổn, phát nhiệt, nôn mửa ra chất chua, thổ huyết, đau đầu, hoa mắt… Hoa cát căn đắp lên vết thương để cầm máu.

Rễ cát căn (còn gọi là củ sắn dây) tính bình, vị ngọt đắng, vào kinh tỳ, vị. Tác dụng trị ngứa, giải khát, điều trị cánh tay, vai, đầu đau nhức, giải nhiệt, trị khát, kiết lỵ, cao huyết áp, đau tim, tai nghe không rõ, giải rượu và thuốc độc, giải độc của sắn…

Nước ép rễ cát căn trị uống rượu say không tỉnh, nôn không ra, phụ nữ tức ngực (rễ cát căn nâu canh ăn cũng có tác dụng). Củ cát căn thường được chế thành bột, thường hay gọi là bột sắn sây, dùng để uống giải khát, giải nhiệt trong mùa hè, giúp thông đại tiểu tiện, giải được độc của rượu, trị nóng nảy bồn chồn trong người, chữa chứng nhức đầu vì nóng, chế ngự được độc của đan thạch. Giã nát ép lấy nước uống, trị trẻ con sốt, chế ngự sởi mới phát.

Người bị chó dại cắn có độc, đâm cát căn sống uống rất tốt, nêu không có tươi, dùng bột trộn nước giếng, rịt vào chỗ bị thương. Cát căn dùng sống có tác đụng giải co nhiệt, sinh tân dịch, dùng nướng thì kích thích vị khí đi lên; Muốn hạ sốt, nên dùng sông. Muốn cầm tiêu chảy, nên nướng lên.

Lá cát căn trị cầm máu do vết dao, đắp vào; hoặc giã lá tươi, lấy nước uống còn bã đắp vào chỗ rắn cắn. Dây cát căn mọc bò dưới, đất gọi là cát căn đằng, có tác dụng tiêu sưng, trị nhọt lở, viêm họng thanh quản, sưng núm vú, trẻ con câm khẩu. Dùng dây cát căn trị viêm họng cấp tính, viêm thanh quản cấp tính bằng cách đốt cháy, tán bột, uống với nước.

hoa-san-day

Các bài thuốc từ cát căn:

  • Canh cát căn giải rượu độc, điều trị uống quá nhiều rượu, nôn mửa, tâm thần bất an, ngực, hoành cách mô khó chịu, ăn ít, tiểu tiện không thông: 1,5g thanh bì, 2,5g mộc hương; vỏ quýt, nhân sâm, trư linh, phục linh, mỗi loại 7,5g, trạch tiết, thần khúc, gừng khô, bạch thuật mỗi loại 10g; bạch đậu khan, hoa cát căn, sa nhân, mỗi loại. Tất cả nghiền thành bột, mỗi lần uống 15g với nước nóng, khi người bệnh ra mổ hôi lấm tấm mới có hiệu quả.
  • Lấy 5g hoa cát căn, 10g đẳng sâm, 15g vỏ quýt, đun làm trà uống, có tác dụng: giải rượu, lợi gan mật. Người nghiện rượu nên thường xuyên uôhg, người thường đau dạ dầy, nôn mửa, nên thêm 2,5g sa nhân uông cùng; người hay uống bia lạnh, thêm 2,5g gừng khô uống cùng; người hay uống rượu nặng, như rượu đại mạch hoặc rượu cao lương, nên cho thêm 2,5g thần khúc, uống cùng. Loại trà trên tăng khả năng uống rượu, uống không dễ say nhưng cũng không nên quá lạm dụng
  • Trị tổn thương gân chảy máu: giã củ sắn dây lấy nước uống, dùng khô thì sắc mà uống, còn bã đắp nơi đau (Ngoại đài bí yếu phương).

         + Trị say rượu không tinh: pha nước sắn dây uống, đến khi đi tiểu được thì tỉnh.

         + Trị đau nhức vùng thắt lưng: nhai sống củ sắn dây, nuốt nước cho đến khi khỏi.

         + Trị uống thuốc quá liều: giã củ sắn dây sống, lấy nước cốt uống, nếu dùng khô thì sắc để uống.

bot_san_day_chong_ung_thu_va_lao_hoa_1_NJJO

       + Trị trúng độc các loại thuốc, ngộ độc sinh ra bứt rứt, bồn chồn, phát cuồng, nôn mửa: lấy sắn dây sắc để uống.

        + Trị nhức đầu, sốt cao: rửa sạch củ sắn dây sống, giã nát lấy một chén nước lớn, một chén đậu xị, sắc còn 6 phần, bỏ bã, chia uống cho đến khi ra được mồ hôi thì tốt, nếu chưa ra mồ hôi thì uống tiếp. Nếu tâm nhiệt cho thêm 10 hạt kha tử nhân.

        + Trị tích chướng khí nóng độc: củ sắn dây tươi, giã, vắt lấy 1 chén nước nhỏ uống để khử khí nhiệt độc.

        + Trị trẻ nhỏ nhiệt khát lâu ngày không hết: 20g sắn đây sống, sắc để uống.

        + Trị chảy máu mũi không cầm: giã củ sắn dây ép lấy nước, uống 3 lần thì khỏi.

       + Trị thương hàn đau đầu, sốt 2-3 ngày: 200g cam thảo 200g, hương kỷ 1 thăng, nước tiểu trẻ con 8 tháng, sắc làm 3 thang, chia 3 lần uống, đổng thời ăn cháo hành cho ra mổ hôi.

      + Trị vết lở do cọp vồ: củ sắn dây sống, sắc nước đặc để rửa, bên trong uống bột sắn dây, mỗi lần 20g, ngày đêm 6 lẩn.

      + Trị nhiệt độc hạ huyết do ăn thức ăn nóng sinh ra: cát căn 2 cân sống, giã ép lấy nước một thăng, bỏ vào một ít nước liên ngẫu (Ngó sen) để uống.

Xem thêm: Các món ăn từ hoa thạch hộc lan

Trả lời

Thư điện tử của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *